|
|
1. ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΙΟΥ ΠΟΛΙΤΗ
Απαντήσεις σε ερωτήματα που αφορούν την εφαρμογή του Κοινοτικού Κεκτημένου στους τομείς που σχετίζονται με:
1. Απασχόληση και Κοινωνικές Υποθέσεις Απασχόληση και Συντάξεις Ελεύθερη διακίνηση εργατικού δυναμικού Εργαζόμενοι Άτομα με αναπηρίες Γυναίκα
2. Γεωργία Οργανώσεις της Κοινής Αγοράς Γαλακτοκομικός τομέας Ο τομέας των οπωροκηπευτικών Οι τομείς των αυγών και των πουλερικών
3. Δικαιοσύνη και Εσωτερικές Υποθέσεις Αστυνομία
4. Καταναλωτές Ασφάλεια Τροφίμων
5. Επαγγελματική Κατάρτιση Αρχιτέκτονες Δημόσιοι Υπάλληλοι Δημοσιογράφοι Δικοιγόροι και Δικαστικοί Αντιπρόσωποι
6. Εμπόριο Επιπτώσεις της διεύρυνσης της Ε.Ε. στο εμπόριο
7. Εκπαίδευση Εκπαιδευτικό Προσωπικό και Εκπαίδευση Φοιτητές
8. Επιχειρήσεις Μικρομεσαίες Επιχειρήσεις (ΜΜΕ)
9. Πολιτισμός
10. Κοινωνία των Πολιτών Μη Κυβερνητικές Οργανώσεις Τα δικαιώματα των πολιτών της Ε.Ε. και η Κοινωνία των Πολιτών
11. Οικονομική και Νομισματική Ένωση Η υιοθέτηση του ευρώ στις εντασσόμενες χώρες Ο Προϋπολογισμός της Ε.Ε. Οικονομία
12. Περιβάλλον Διαχείριση Αποβλήτων Η ποιότητα της Ατμόσφαιρας Οι φίλοι του Κυνηγιού και του Κυνηγιού με Παγίδες Ποιότητα των Υδάτων Προστασία της Φύσης, Γεννητικά Μεταλλαγμένοι Οργανισμοί και Τουρισμός
13. Φορολογία Φορολογικοί Κανόνες Τιμολογίων (Φ.Π.Α)
Οι πληροφορίες αυτές έχουν προετοιμαστεί από την Αντιπροσωπεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην Κύπρο το Φεβρουάριο του 2004.
1. Απασχόληση και Κοινωνικές Υποθέσεις
Απασχόληση & Συντάξεις
Μπορώ να εργαστώ σε χώρα της ΕΕ χωρίς να την έχω καν επισκεφτεί στο παρελθόν; Βεβαίως. Υπάρχουν διάφοροι τρόποι για να πραγματοποιηθεί αυτό. Η ΕΕ υιοθέτησε ένα δίκτυο συνεργασίας γνωστό ως EURES-Ευρωπαϊκή πύλη για την επαγγελματική κινητικότητα, το οποίο φέρνει ακόμα πιο κοντά την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, δημόσιες υπηρεσίες απασχόλησης καθώς και άλλους περιφερειακούς και εθνικούς οργανισμούς, με επίκεντρό τους τα ζητήματα απασχόλησης.Η EURES παρέχει στους πιθανόν περιφερόμενους εργαζομένους ευκαιρίες εργασίας και κατάλληλες συνθήκες διαβίωσης και εργασίας στην ΕΕ και σε μερικές άλλες χώρες. Φυσικά, μπορείτε να συμβουλευτείτε τις εφημερίδες της χώρας στην οποία επιθυμείτε να εργαστείτε ή ακόμα να λάβετε πληροφορίες από το Διαδίκτυο.
EURES - Ευρωπαϊκή πύλη για την επαγγελματική κινητικότητα: http://europa.eu.int/eures/index.jsp
Θα είναι δυνατό να εργαστούν στην Κύπρο πολίτες της ΕΕ; Ναι, προς το παρόν. Πρέπει να επισημανθεί, ότι η μεταβατική συμφωνία δεν ισχύει για την Κύπρο. Κατά συνέπεια, θα υπάρξει πλήρης ελεύθερη μετακίνηση μεταξύ των ήδη ενταγμένων κρατών μελών και Κύπρου και των μελλοντικών κρατών μελών και Κύπρου.
Τα διπλώματα που εκδίδονται από τα διαφορετικά κράτη μέλη αναγνωρίζονται; Μερικές χώρες της ΕΕ απαιτούν διπλώματα, τίτλους σπουδών, πιστοποιητικά ή και άλλους ειδικούς τίτλους σπουδών, ως απαραίτητους όρους πρόσβασης σε ορισμένα μισθοδοτημένα και αυτοαπασχολούμενα επαγγέλματα. Προκειμένου να διευκολυνθεί η αναγνώριση των διπλωμάτων και της κατάρτισης, η ΕΕ έχει θέσει σε λειτουργία ειδικά συστήματα ελέγχου διπλωμάτων, επιτρέποντας έτσι σε οποιοδήποτε πολίτη της ΕΕ να αξιοποιήσει πλήρως την κατάρτιση και τα προσόντα του σε άλλη χώρα της ΕΕ. Η βασική αρχή συνοψίζεται στο άν ένας πολίτης της ΕΕ είναι κατάλληλος να ασκήσει ένα επάγγελμα στην χώρα του, τότε είναι κατάλληλος να εξασκήσει το ίδιο επάγγελμα σε οποιαδήποτε άλλη χώρα της ΕΕ.
Ένα γενικό σύστημα αναγνώρισης των προσόντων που ισχύει στα περισσότερα κατοχυρωμένα νομοθετικά επαγγέλματα έχει τεθεί σε ισχύ σε ολόκληρη την ΕΕ. Για παράδειγμα, άν επιθυμείτε να εργαστείτε ως δάσκαλος, δικηγόρος, μηχανικός ή ψυχολόγος, επαγγέλματα που εμπίπτουν στις ρυθμίσεις της χώρας απασχόλησης, πρέπει να υποβάλετε αίτηση για αναγνώριση των προσόντων σας στην προκειμένη χώρα. Εάν θεωρούν ότι η κατάρτισή σας έχει σημαντικές διαφορές, από αυτήν της χώρας που επιθυμητέ να εργαστείτε, έχετε το δικαίωμα να λάβετε πρόσθετη επαγγελματική εκπαίδευση ολοκληρώνοντας την κατάρτισή σας είτε παρακολουθώντας εκπαιδευτικά μαθήματα είτε δίνοντας εξετάσεις σχετικές με τις ικανότητές σας.
Η ΕΕ ακολουθεί κάποια συγκεκριμένη νομοθεσία όσον αφορά στους αρχιτέκτονες; Ναι. Η ΕΕ εξετάζει συγκεκριμένες κατευθύνσεις για αρχιτέκτονες που διεκδικούν το δικαίωμα ελεύθερης μετακίνησής τους εντός των κρατών μελών της ΕΕ. Το επάγγελμα του αρχιτέκτονα είναι ένα από επτά επαγγέλματα η αναγνώριση των οποίων ρυθμίζεται άμεσα από ΕΕ. (Γιατροί, οδοντίατροι, νοσοκόμες, κτηνίατροι, φαρμακοποιοί, μαίες είναι τα υπόλοιπα έξι κατοχυρωμένα νομοθετικά επαγγέλματα). Η νομοθεσία αυτούσια διευκρινίζει το είδος κατάρτισης που απαιτείται να λάβει ένας αρχιτέκτονας, προκειμένου να αναγνωριστεί σε οποιοδήποτε άλλο κράτος μέλος της ΕΕ.
Yφίσταται κάποια συγκεκριμένη νομοθεσία της ΕΕ όσον αφορά στους γιατρούς, οδοντίατρους και φαρμακοποιούς; Ναι. Οι κατευθυντήριες γραμμές για τους γιατρούς, τους οδοντίατρους και τους φαρμακοποιούς αναφέρονται στην ελεύθερη μετακίνηση αυτών των κατηγοριών, τόσο για εκείνους που αναζητούν εργασία όσο και για εκείνους που επιθυμούν να είναι αυτοαπασχολούμενοι.Η νομοθεσία δίνει βάρος στις ανάγκες κατάρτισης που οι οδοντίατροι πρέπει να ικανοποιήσουν αλλά και το επαγγελματικό όνομα όπως και τον τίτλο στις διαφορετικές χώρες, έτσι ώστε να διευκολύνονται ο συντονισμός και η αναγνώρισή τους. Η νομοθεσία ορίζει επίσης την καθιέρωση μιας αρμόδιας αρχής,η οποία θα έχει την πλήρη ευθύνη για τα ζητήματα των τίτλων σπουδών και τα αντίστοιχα πιστοποιητικά, αλλά και για τη συγκέντρωση και έλεγχο των εγγράφων που κατατίθενται για εκείνους που επιθυμούν να ασκήσουν το επάγγελμά τους στην εκάστοτε περιοχή.
Πώς ρυθμίζει η ΕΕ τον τομέα της υγεία και της ασφάλειας στην εργασία; Υπάρχουν πολύ αυστηροί κανονισμοί σχετικά με την υγεία και την ασφάλεια στην εργασία, που θα ισχύσουν μετά από την ένταξη στην ΕΕ. Αυτοί στοχεύουν στο να προστατεύσουν την ευημερία των εργαζομένων. Υπάρχουν υποχρεωτικοί τρόποι προστασίας π.χ. κράνη, ειδικά ενδύματα, ωτοασπίδες. Επιπλέον, η εργαστηριακή εργασία μπορεί να πραγματοποιηθεί μόνο κάτω από συγκεκριμένες συνθήκες ασφαλείας.
Με ποιόν τρόπο προσπαθεί η ΕΕ να καταπολεμήσει την ανεργία και να προωθήσει την απασχόληση; Η ΕΕ έχει μια ευρωπαϊκή στρατηγική απασχόλησης, μέρος της οποίας φροντίζει για την καταλληλότητα στον τομέα της απασχόλησης, προκειμένου να βοηθήσει τους εργαζομένους να προετοιμαστούν καλύτερα για την εργασία. Κάτω από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο – ΕΚΤ (European Social Fund - ESF), η ΕΕ προσφέρει τη χρηματοδοτική συνδρομή για προγράμματα που αναπτύσσουν και προωθούν τη δημιουργία εργασιακών θέσεων και κατάρτισης. Το ΕΚΤ υποστηρίζει, επίσης, τα άτομα και τις οργανώσεις για τη συμφιλίωση της εργασίας και της οικογενειακής τους ζωής.
Πώς θα αντιμετωπιστεί η ανεργία μεταξύ των νέων; Iδιαίτερη προσοχή δίνεται στην καταπολέμηση της ανεργίας μεταξύ των νέων. Στόχος είναι κάθε χώρα να εξασφαλίσει σε κάθε άνεργο νεαρό άτομο μια νέα έναρξη πριν από έξι μήνες της ανεργίας. Αυτό πρόκειται να είναι υπό μορφή κατάρτισης, επανεκπαίδευσης , πρακτικής εργασίας, εργασίας ή άλλο μέτρο καταλληλότητας για απασχόληση, συμπεριλαμβανομένης της συνοδείας του μεμονωμένου επαγγελματικού προσανατολισμού και της παροχής συμβουλών εν όψει της αποτελεσματικής ένταξης στην αγορά εργασίας.
Υπάρχουν επιπτώσεις στις συντάξεις λόγω της ένταξης στην ΕΕ; Καθένας εργαζόμενος έχει δικαίωμα να λάβει σύνταξη. Ωστόσο,αυτό έγκειται στην κυβέρνηση του κράτους μέλους να αποφασίσει σχετικά με τις συντάξεις και τα συνταξιοδοτικά ποσοστά, τα οποία δεν επηρεάζονται άμεσα λόγω της ιδιότητας ως κράτους μέλος. Τα συνταξιοδοτικά ποσοστά είναι διαφορετικά σε κάθε χώρα της ΕΕ.
Η ΕΕ ρυθμίζει την ηλικία συνταξιοδότησης; Η ΕΕ δεν ρυθμίζει την ηλικία συνταξιοδότησης και εξαρτάται από τις επιμέρους χώρες μέλη να αποφασίσουν. Οι χώρες της ΕΕ ήδη έχουν αυξήσει την ηλικία συνταξιοδότησής τους σε 65 (για τους άντρες) – με μόνη εξαίρεση τη Γαλλία, όπου το όριο συνταξιοδότησης είναι τα 60 έτη. Εξαρτάται από το κράτος μέλος να αποφασίσει. Η ΕΕ ψήφισε νομοθεσία σύμφωνα με την οποία, ένας εργοδότης δεν μπορεί να κάνει διακρίσεις εις βάρος ενός προσώπου με τη δικαιολογία της ηλικίας προς αποφυγή καταβολής εργασίας.
Όπως στην περίπτωση των Κάτω Χωρών: η ηλικία συνταξιοδότησης για τους άνδρες και τις γυναίκες προκειμένου να λάβουν κρατική σύνταξη είναι τα 65 χρόνια. Η σύνταξη αφυπηρέτησης εξαρτάται από τη θέση του συνταξιούχου και όχι από τις αποδοχές ("όριο ποσοστού"). Από τον Ιανουάριο του 2000 τα αδέσμευτα άτομα παίρνουν ετησίως 9.412 ευρώ (το επίδομα διακοπών αποκλείεται), ενώ αντιθέτως τα δεσμευμένα λαμβάνουν το ποσό των 13.049 ευρώ. Κάποιος διεζευγμένος γονέας με ένα παιδί κάτω των 18 χρόνων λαμβάνει 11.731 ευρώ. Αυτά είναι τα μέγιστα ποσά που καταβάλλονται μετά από 50 έτη ασφάλειας, αυτό σημαίνει 50 χρόνια διαμονή. Η σύνταξη μειώνεται κατά 2% για κάθε χρόνο κάτω από 50 χρόνια απασχολήσεις.
Στην περίπτωση που ένας πολίτης της ΕΕ αποφασίζει να συνταξιοδοτηθεί σε ένα διαφορετικό κράτος μέλος, ποιος είναι αρμόδιος για τη σύνταξή του;
Η σύνταξη θα καταβληθεί από το κράτος μέλος στο οποίο το άτομο έχει εργαστεί και πλήρωσε συνεισφορές κοινωνικών ασφαλίσεων.
Περισσότερες πληροφορίες για θέματα Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων: http://europa.eu.int/pol/socio/index_en.htm
Ελεύθερη διακίνηση εργατικού δυναμικού
Τι συνεπάγεται η ελεύθερη διακίνηση; Η ελεύθερη διακίνηση των προσώπων είναι μια από τις βασικές ελευθερίες που εγγυάται η Κοινοτική νομοθεσία και περιλαμβάνει το δικαίωμα να ζήσει και να εργαστεί κανείς σε ένα άλλο Κράτος Μέλος. Αποτελεί σημαντικό στοιχείο της Εσωτερικής Αγοράς και της Ευρωπαϊκής ιθαγένειας. Μετά τη διεύρυνση την 1 Μαΐου 2004, θα υπάρχουν μεταβατικές περίοδοι, που θα περιορίζουν την ελεύθερη διακίνηση των εργαζομένων από τα νέα Κράτη Μέλη, οι οποίες καθορίστηκαν στην Συνθήκη Προσχώρησης.
Ποιες είναι οι μεταβατικές διευθετήσεις; Για τα πρώτα δυο χρόνια μετά την ένταξη των νέων Κρατών Μελών, η πρόσβαση στις αγορές εργασίας των υφιστάμενων Κρατών Μελών θα εξαρτάται από εθνικά μέτρα και πολιτικές και επίσης από διμερείς συμφωνίες που μπορούν να έχουν με τα νέα Κράτη Μέλη. Δεν υπάρχει απαίτηση επίσημης ειδοποίησης της Κομισιόν για τα μέτρα που θα λαμβάνονται.
Στο τέλος των πρώτων δυο ετών, δηλαδή περί τα μέσα του 2006, η Κομισιόν θα ετοιμάσει μια έκθεση η οποία θα αποτελεί τη βάση αναθεώρησης των μεταβατικών διευθετήσεων από το Συμβούλίο των Υπουργών. Πέραν από την αναθεώρηση του Συμβουλίου, τα Κράτη Μέλη πρέπει να ειδοποιήσουν την Κομισιόν αναφορικά με την πρόθεση τους για την επόμενη περίοδο, που δεν θα υπερβαίνει τα τρία χρόνια, είτε ότι θα συνεχίσουν να εφαρμόζουν τα εθνικά μέτρα, είτε ότι θα επιτρέψουν την ελεύθερη διακίνηση του εργατικού δυναμικού.
Συνεπώς μετά από πέντε χρόνια ή το 2009, θα υπάρχει ελεύθερη διακίνηση εργατικού δυναμικού. Ωστόσο, ένα υφιστάμενο Κράτος Μέλος έχει τη δυνατότητα να ζητήσει εξουσιοδότηση από την Κομισιόν για να συνεχίσει να εφαρμόζει εθνικά μέτρα για ακόμα δυο χρόνια, ωστόσο μόνο σε περίπτωση που η αγορά εργασίας του, βιώνει σοβαρές διαταράξεις. Η απαίτηση αυτή πρέπει να τεκμηριώνεται αντικειμενικά.
Από το 2011, επτά χρόνια μετά την ένταξη, θα υπάρχει πλήρης ελεύθερη διακίνηση εργατικού δυναμικού από τα νέα Κράτη Μέλη.
Σε ποιες χώρες θα εφαρμόζονται οι μεταβατικές διευθετήσεις; Μεταβατικές διευθετήσεις έχουν καθοριστεί στην Συνθήκη Προσχώρησης για τις ακόλουθες χώρες:
· Τσέχικη Δημοκρατία · Εσθονία · Λετονία · Λιθουανία · Ουγγαρία · Πολωνία · Σλοβενία · Σλοβακία
Στην περίπτωση της Κύπρου και της Μάλτας, δεν υπάρχουν περιορισμοί όσον αφορά την ελεύθερη διακίνηση εργατικού δυναμικού, ωστόσο η Μάλτα μπορεί να κάνει χρήση της ασφαλιστικής ρήτρας (δείτε πιο κάτω).
Εργαζόμενοι
Ποια είναι μια από τις βασικές αρχές για τους εργαζομένους στην ΕΕ; Σύμφωνα με την νομοθεσία της ΕΕ, είναι παράνομο να κάνει διακρίσεις κανείς εις βάρος εργαζομένων για λόγους που σχετίζονται μεταξύ άλλων, με το φύλο του, αναπηρίες, φυλή, εθνική καταγωγή, θρησκεία και για πρώτη φορά υπάρχει προστασία κατά της διάκρισης εξαιτίας της ηλικίας.
Ποιες οι αποζημιώσεις όταν τα δικαιώματα δεν τυχαίνουν σεβασμού; Εάν τα δικαιώματα κάποιου δεν τυχαίνουν σεβασμού, μπορεί να προσφύγει σε ένδικα μέσα ούτως ώστε τα πράγματα να αποκατασταθούν. Η ΕΕ έχει ένα συγκεκριμένο νόμο που εφαρμόζεται στην περίπτωση γυναικών που υπέστησαν κάποιας μορφής διάκριση. Ο νόμος διευκολύνει την παροχή αποζημίωσης, διότι μεταφέρει το βάρος της απόδειξης από την γυναίκα που κινεί τις διαδικασίες (δηλαδή την γυναίκα εις βάρος της οποίας έγινε η διάκριση) στο άτομο εναντίον του οποίου γίνονται οι διαδικασίες (τον εργοδότη). Αυτό σημαίνει ότι δεν είναι το άτομο που ισχυρίζεται την διάκριση που πρέπει να αποδείξει τους ισχυρισμούς του, αλλά είναι ο εργοδότης που πρέπει να αποδείξει ότι δεν έγινε διάκριση.
Ποια είναι τα δικαιώματα μου όντας γυναίκα εργαζόμενη; Μια γυναίκα δεν πρέπει να δυσκολεύεται περισσότερο από ένα άντρα για να εξεύρει εργασία. Μόλις μια γυναίκα εξεύρει εργασία, δεν πρέπει να υπάρχουν μισθολογικές διαφορές για την ίδια εργασία ή για εργασία ίσης αξίας που διεκπεραιώνεται από έναν άντρα. Αυτό ισχύει και για τα φιλοδωρήματα και άλλα ωφελήματα. Ο εργοδότης της δεν μπορεί να της δώσει διαφορετικές συνθήκες εργασίας και αυτή έχει δικαίωμα στις ίδιες ώρες εργασίας, υπερωρίες, άδεια, άδεια ασθενείας, ενδυματολογικό κώδικα, ευελιξία της εργασίας, προαγωγές και λήξη της εργοδοσίας. Το ίδιο ισχύει στην περίπτωση επαγγελματικής και άλλης εκπαίδευσης. Επίσης, πρέπει να έχει τα ίδια δικαιώματα κοινωνικών ασφαλίσεων και εάν εργάζεται στη βάση της μερικούς απασχόλησης έχει δικαίωμα στις ίδιες συνθήκες με ένα άτομο που εργάζεται στη βάση της πλήρους απασχόλησης στη βάση pro-rata.
Ποια μέτρα προνοούνται για εργαζόμενες μητέρες; Υπάρχουν μέτρα τα οποία οι γυναίκες πρέπει να γνωρίζουν εάν είναι σε ενδιαφέρουσα, μόλις γέννησαν ή εάν θηλάζουν το βρέφος τους. Για παράδειγμα, οι γυναίκες δικαιούνται 14 βδομάδες άδεια μητρότητας, δυο βδομάδες από τις οποίες πρέπει να είναι πριν ή μετά τον τοκετό. Εάν μια γυναίκα εργάζεται βάρδιες το βράδυ, μπορεί να αλλάξει τις ώρες εργασίας της σε πρωινές. Πέραν τούτου, εάν η εργασία που κάνει είναι επιζήμια για αυτή ή το παιδί της, ο εργοδότης της πρέπει να της αναθέσει άλλα καθήκοντα στην εταιρεία. Εάν κάτι τέτοιο δεν είναι δυνατό, μπορεί να φύγει με ειδική άδεια μέχρι να παρέλθει ο κίνδυνος. Ο εργοδότης της δεν μπορεί να την απολύσει εξαιτίας της κατάστασής της.
Τι γίνεται όταν γεννηθεί το παιδί; Μόλις γεννηθεί το παιδί, η γυναίκα και ο σύντροφος της μπορούν να πάρουν γονική άδεια, η διάρκεια της οποίας σύμφωνα με την ευρωπαϊκή νομοθεσία, πρέπει να είναι τουλάχιστον τρεις μήνες, η οποία μπορεί να χρησιμοποιηθεί μέχρι το παιδί γίνει οκτώ χρονών. Αυτό ισχύει και σε περίπτωση υιοθεσίας. Μόλις τελειώσει η γονική άδεια, ο κάθε ένας μπορεί να επιστρέψει στην αρχική του εργασία και θέση μέσα στην εταιρεία. Η άδεια αυτή ισχύει για εργοδότες τόσο στον ιδιωτικό όσο και δημόσιο τομέα. Ωστόσο, επαφίεται στις εθνικές Κυβερνήσεις να αποφασίσουν κατά πόσο θα είναι πληρωμένη ή όχι.
Τι γίνεται στην περίπτωση ατόμων με αναπηρίες; Τον Νοέμβριο του 2000 υιοθετήθηκε ένας νόμος που καλύπτει την ίση μεταχείριση στην εργασία και θέση εργασίας. Τέθηκε σε εφαρμογή τον Δεκέμβριο του 2003. Αφορά τόσο στην άμεση όσο στην έμμεση διάκριση και καλύπτει επίσης άλλες μορφές διάκρισης, όχι μόνο στη βάση της αναπηρίας. Εάν κάποιος νιώθει ότι υπόκειται σε διάκριση εξαιτίας της αναπηρίας του, τότε δικαιούται να προσφύγει σε ένδικα μέσα κατά του εργοδότη του. Ο νόμος προστατεύει επίσης τα άτομα που δέχονται αντίποινα από τους εργοδότες τους. Ο νόμος αυτός δεν καλύπτει διακρίσεις εκτός του χώρου εργασίας.
…και οι ηλικιωμένοι; Η ΕΕ λάνσαρε πολλές πρωτοβουλίες που προωθούν την επανεκπαίδευση και καταλληλότητα για εργασία στην εργάσιμη ζωή του καθ' ενός. Αυτό μπορεί να ενδιαφέρει αυτούς που θεωρήθηκαν πλεονάζον προσωπικό σε κάποια ηλικία και που ενδέχεται να δυσκολευτούν να ξαναβρούν εργασία. Επιπλέον, η ΕΕ προωθεί την ενεργό γήρανση- την διατήρηση, επανεκπαίδευση και εκ νέου εισαγωγή των πιο ηλικιωμένων εργατών στις οργανώσεις εργασίας.
Ποια η άποψη της ΕΕ για την σεξουαλική παρενόχληση; Υιοθετήθηκε μια ευρωπαϊκή οδηγία (EU Directive) η οποία θα τεθεί σε ισχύ το 2005, η οποία δηλώνει ότι σύμφωνα με τον νόμο, θα απαιτείται από τους εργοδότες να αποδείξουν, σε απάντηση παραπόνων ενός εργαζόμενου, ότι έλαβαν όλα τα πιθανά προληπτικά μέτρα κατά της σεξουαλικής παρενόχλησης. Επίσης οι εργοδότες θα είναι από οικονομικής άποψης υπεύθυνοι σε περιπτώσεις κακής συμπεριφοράς.
Για περισσότερες πληροφορίες για την Εργασία και Κοινωνικά Θέματα: http://europa.eu.int/pol/socio/index_en.htm
Άτομα με αναπηρίες
Η νομοθεσία της ΕΕ απαγορεύει τις διακρίσεις εναντίον ατόμων με αναπηρίες;
Ναι, ο σχετικός νόμος εγκρίθηκε το Νοέμβριο του 2000 και καλύπτει την ίση μεταχείριση στην απασχόληση και την εργασία. Τέθηκε σε εφαρμογή το Δεκέμβριο του 2003. Ασχολείται τόσο με την άμεση όσο και με την έμμεση διάκριση, ενώ καλύπτει και άλλες μορφές διάκρισης, όχι μόνο στη βάση της αναπηρίας. Εάν ένα άτομο αισθάνεται ότι γίνεται σε βάρος του διάκριση λόγω της αναπηρίας του, έχει το δικαίωμα της νομικής θεραπείας εναντίον του εργοδότη του και το βάρος της απόδειξης μετατοπίζεται από το άτομο αυτό στον εργοδότη. Ο νόμος προστατεύει επίσης το άτομο που προσφεύγει νομικά για θυματοποίηση. Ωστόσο, ο νόμος αυτός δεν καλύπτει τη διάκριση εκτός του χώρου εργασίας.
Στην Κύπρο οι διακρίσεις ενάντια στα άτομα με αναπηρίες απαγορεύονται με βάση το Νόμο που προνοεί για τα άτομα με αναπηρίες του 2000, ο οποίος έχει πρόσφατα τροποποιηθεί και τώρα είναι πλήρως εναρμονισμένος με το κοινοτικό κεκτημένο. Ο Νόμος αυτός απαγορεύει την άμεση ή έμμεση διάκριση σε βάρος ατόμων με αναπηρίες όσον αφορά την πρόσβαση στην απασχόληση, στην ανέλιξη, στις συνθήκες και τους όρους εργασίας και στην επαγγελματική εκπαίδευση και κατάρτιση. Επίσης καταργεί όλες τις ρυθμίσεις που δημιουργούν διάκριση και οι οποίες περιέχονται σε νόμο, κανονισμούς, διατάγματα, συλλογικές συμβάσεις, ατομικές συμβάσεις, εσωτερικό κανονισμό επιχείρησης ή κανόνα ελεύθερου επαγγέλματος. Πρόσθετα, ο Νόμος αυτός προνοεί για την ίση μεταχείριση των ατόμων με αναπηρία όσον αφορά την παροχή αγαθών, υπηρεσιών και διευκολύνσεων. Παρέχει επίσης δικαστική και εξώδικη προστασία σε άτομα με αναπηρίες που θεωρούν ότι θίγονται από παράβαση του νόμου.
Τι εννοούμε με το «μετατόπιση του βάρους της απόδειξης»; Σημαίνει ότι είναι εύκολο για ένα άτομο με αναπηρία, που υφίσταται διάκριση στην εργασία του, να προσφύγει νομικά εναντίον του εργοδότη του. Κανονικά, στις δικαστικές υποθέσεις, εναπόκειται στο άτομο που εγείρει την υπόθεση να προσκομίσει απόδειξη για να υποστηρίξει την υπόθεσή του. Κάποτε είναι δύσκολο για τα άτομα που υφίστανται διάκριση στην εργασία τους να βρουν επαρκή αποδεικτικά στοιχεία ή ακόμα και υποστήριξη από τους συναδέλφους τους στην εργασία. Προς αποφυγή αυτής της δυσκολίας, η ευθύνη για την απόδειξη της υπόθεσης μετατοπίζεται στην άλλη πλευρά. Από τη στιγμή που διαπιστωθεί, θεωρητικά, ότι υπάρχει υπόθεση διάκρισης, δεν θα εναπόκειται στο άτομο που εγείρει την υπόθεση να αποδείξει ότι υπάρχει διάκριση, αλλά ι στον εργοδότη να αποδείξει ότι δεν υπήρξε διάκριση. Η «μετατόπιση του βάρους της απόδειξης» καθιστά ευκολότερη τη θεραπεία για το άτομο που υπέστη τη διάκριση.
Είναι υποχρεωμένος ο εργοδότης να προσαρμόσει το χώρο εργασίας ώστε να γίνει κατάλληλος για τους εργαζόμενους με κάποια αναπηρία; Οι εργοδότες πρέπει να λαμβάνουν τα κατάλληλα μέτρα για να υποβοηθήσουν ένα άτομο με αναπηρία να έχει πρόσβαση στην εργασία του, να συμμετέχει σ‘αυτήν, να παίρνει προαγωγή και να συμμετέχει σε προγράμματα επαγγελματικής κατάρτισης, εκτός εάν τα μέτρα αυτά προσδίδουν στην εταιρεία δυσανάλογο βάρος. Πρέπει να λαμβάνονται αποτελεσματικά και πρακτικά μέτρα ώστε να καταστεί ο εργασιακός χώρος κατάλληλος για τα άτομα με αναπηρία, ιδιαίτερα όσον αφορά τις κτιριακές εγκαταστάσεις και τον εξοπλισμό, τον εργασιακό χρόνο, την κατανομή των καθηκόντων ή τη συμμετοχή σε προγράμματα κατάρτισης.
Τα παιδιά με αναπηρία πρέπει να φοιτούν σε ειδικά σχολεία; Ναι, εάν οι γονείς τους το επιθυμούν. Ωστόσο, οι χώρες της ΕΕ συμφώνησαν να εντείνουν τις προσπάθειές τους για την ένταξη ή την ενθάρρυνση της ένταξης των μαθητών και των φοιτητών με αναπηρίες στα αντίστοιχα εκπαιδευτικά συστήματα των χωρών τους. Θεωρούν την εργασία σε ειδικά σχολεία και κέντρα ως συμπληρωματική της εργασίας που γίνεται στα εκπαιδευτικά συστήματα, τα οποία πρέπει να δώσουν την πρέπουσα σημασία στις ατομικές ανάγκες των παιδιών, των νέων ανθρώπων και των γονέων τους, καθώς και στις εκπαιδευτικές επιλογές που γίνονται στη βάση της πλήρους ενημέρωσης αναφορικά με τις διαθέσιμες επιλογές.
Τι γίνεται με την πρόσβαση στις δημόσιες μεταφορές; Η ΕΕ επιβάλλει κάποια πρότυπα; Η ΕΕ βρίσκεται στη διαδικασία της υιοθέτησης νέου νόμου, που να απαιτεί όλα τα λεωφορεία να διαθέτουν πλήρη πρόσβαση για τα άτομα με κάποια αναπηρία. Ο εν λόγω νόμος εγγυάται ένα επίπεδο πρόσβασης σε όλα τα λεωφορεία των αστικών περιοχών από άτομα με μειωμένη κινητικότητα, περιλαμβανομένων και των ατόμων που χρησιμοποιούν τροχοκάθισμα. Απαιτείται όλα τα αστικά λεωφορεία να εφοδιαστούν με σύστημα επιγονάτησης σε συνδυασμό με ράμπα ή ανυψωτήρα, εκτός εάν ο σχεδιασμός της τοπικής υποδομής εγγυάται ήδη ένα επίπεδο ασφαλούς επιβίβασης. Με την υιοθέτηση του νόμου, τα νέα λεωφορεία που κατασκευάζονται, πρέπει να ανταποκρίνονται στα πρότυπα που θέτει ο εν λόγω νόμος.
Η ΕΕ διαθέτει κάποιο πρόγραμμα για την καταπολέμηση της διάκρισης; Ναι. Το 2001 η ΕΕ εγκαινίασε ένα Πρόγραμμα Δράσης για καταπολέμηση της διάκρισης, με σκοπό την ανάλυση, την καταπολέμηση και την πρόληψη της διάκρισης, καθώς και τη σχετική ενημέρωση. Το πρόγραμμα αυτό καλύπτει όλες τις μορφές διακρίσεων και θα λειτουργεί μέχρι το 2006.
Έχουν τη δυνατότητα τα άτομα με κάποια αναπηρία να πάρουν μέρος σε προγράμματα της ΕΕ; Ναι, τα άτομα με αναπηρία δικαιούνται, επίσης, να συμμετέχουν σε προγράμματα της ΕΕ, όπως είναι το εκπαιδευτικό πρόγραμμα ΣΩΚΡΑΤΗΣ, το πρόγραμμα για επαγγελματική κατάρτιση ΛΕΟΝΑΡΝΤΟ και το γνωστό για τους νέους πρόγραμμα ΝΕΟΛΑΙΑ.
SOCRATES http://www.moec.gov.cy/programs/main.htm e-mail: minedu@cytanet.com.cy
LEONARDO DA VINCI http://www.kepa.gov.cy/leonardo e,mail: Idvcy@cytanet.com.cy
YOUTH e-mail: youth@cytanet.com.cy
Η ΕΕ, στο Χάρτη για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, ασχολείται με τη διάκριση εναντίον ατόμων με αναπηρίες; Παρόλο που η ΕΕ ανέλαβε στο παρελθόν διάφορες πρωτοβουλίες, μόνο το 1997 της δόθηκε αρχικά η δυνατότητα να θεσπίσει νόμους για καταπολέμηση των διακρίσεων που βασίζονται στην αναπηρία. Στο Χάρτη των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων της ΕΕ, που υιοθετήθηκε το Δεκέμβριο του 2000, η ΕΕ ασχολήθηκε με το θέμα των διακρίσεων σε άτομα με αναπηρίες, αναφέροντας ότι «αναγνωρίζει και σέβεται το δικαίωμα των ατόμων με αναπηρίες να επωφελούνται των μέτρων που αποσκοπούν στο να διασφαλίσουν την ανεξαρτησία, την κοινωνική και επαγγελματική ένταξη και συμμετοχή τους στη ζωή της κοινότητας». Ωστόσο, ο Χάρτης δεν είναι ακόμα νομικά δεσμευτικό όργανο. Περιλαμβάνεται στο νέο Σύνταγμα της Ευρώπης και θα είναι νομικά δεσμευτικός σε εύθετο χρόνο.
Διαδίκτυο και άτομα με αναπηρία. Επίσκεψη σε πολλές από τις σελίδες του διαδικτύου για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο μπορεί να γίνει χωρίς γραφικές παραστάσεις και με καθοδήγηση στη άκρη της σελίδας, καθιστώντας το διάβασμα και το ταξίδι στη σελίδα ευκολότερη για τον τυφλό. Ειδικά συστήματα που παρέχουν τη διευκόλυνση της συνθετικής φωνής μπορούν να εντοπίσουν αυτή την επιλογή και παραμένουν σε μορφή κειμένου καθ‘ όλη την επίσκεψη στη σελίδα.
Η Επιτροπή διαθέτει διευκόλυνση παροχής κειμένων σε άτομα με προβλήματα όρασης στις Βρυξέλλες. Με τη βοήθεια εφαρμογών προηγμένης τεχνολογίας στον ηλεκτρονικό υπολογιστή, άτομα με προβλήματα όρασης που συμμετέχουν σε συνεδριάσεις, καθώς και διερμηνείς, που έχουν τύχει της αναγκαίας κατάρτισης, θα έχουν πλήρη πρόσβαση στα έγγραφα που είναι διαθέσιμα στις ιστοσελίδες των ευρωπαϊκών θεσμικών οργάνων.
Γυναίκα
Ποια είναι τα δικαιώματά μου ως εργαζόμενη γυναίκα;
Η εξεύρεσ& |